Glossary
I ka hoʻolālā ʻana i kahi hoʻolewa, hiki paha iā ʻoe ke hālāwai me nā huaʻōlelo i kamaʻāina ʻole ʻia. I mea e kōkua ai iā ʻoe, ua hōʻuluʻulu nā Luna Hoʻolewa i kahi puke wehewehe ʻōlelo e wehewehe i nā huaʻōlelo a me nā māmalaʻōlelo maʻamau.
A
Luna Hoʻomalu (o ka waiwai)
ʻO ke kanaka nona ke kuleana kū kānāwai no ka mālama ʻana i ka waiwai o kekahi i hala aku, inā ʻaʻohe palapala kauoha a kēlā kanaka.
Hoʻolewa ʻē aʻe
ʻO nā mea a pau i manaʻo ʻia he hoʻolauleʻa kuʻuna ʻole o ke ola o kekahi.
ʻAhi
Nā koena o kekahi i hala aku, ma hope o ke puhi ʻia ʻana o kona kino.
Pahu lehu
He pahu no ke kanu ʻana i ka lehu o kekahi i make.
'āina
ʻO kekahi mea waiwai, e like me ka waiwai, nā waihona kālā, nā ʻāpana, nā mea hoʻonani, a i ʻole nā mea hōʻiliʻili, nona ka mea i make.
Ua hele i ka hoʻolewa
He hoʻolewa kēia kahi e mālama ai ka ʻohana a me nā hoaaloha i kahi ʻaha hoʻomana, hanana a lawelawe paha no ke kanaka i make i ka manawa like me ko lākou hele ʻana i ko lākou kanu ʻana a puhi ʻana paha i ke kino.
ʻO'Apopia
He hoʻokolokolo lapaʻau piha i hana ʻia ma hope o ka make ʻana o kekahi, e ʻike ai i ke kumu o ka make.
B
Mahalo
He kanaka i kapa ʻia ma ka Palapala Kauoha, a i ʻole ma o ka ʻinikua ola, e loaʻa i kahi waiwai (ʻo ia hoʻi kahi waiwai kikoʻī) a i ʻole kahi mahele o ka waiwai.
Hooilina
He makana (waiwai, kālā, mea pono, a pēlā aku) i waiho ʻia i kekahi kanaka a i ʻole hui aloha ma kahi Palapala Kauoha.
Kakaumaha
Kekahi kanaka e kanikau ana i ka make ʻana o kahi mea aloha, ʻo ka maʻamau he lālā o ka ʻohana a i ʻole he hoaaloha pili.
Hōʻalo ʻia
ʻO ka manawa hoʻomaha i hāʻawi ʻia e ka mea hana e hāʻawi i ka manawa i ka mea i hoʻonele ʻia e kanikau ai, e hana i nā hoʻonohonoho e pono ai, a hele i ka hoʻolewa a i ʻole ka lawelawe hoʻomanaʻo.
Uku kākoʻo no ke kaumaha
He uku i uku ʻia e ke aupuni i ka poʻe i make kā lākou kāne, wahine a hoa kīwila paha, e kōkua i ka hoʻomaha ʻana i nā hopohopo kālā. Hiki ke uku ʻia ke kālā ma ke ʻano he huina manawa hoʻokahi a i ʻole he uku mahina.
manele
ʻO ka beer he kū hoʻoneʻe a paepae paha i hoʻohana ʻia e paʻa a halihali i ke kupapaʻu, pahu kupapaʻu, a pahu paha me ke kino o ka mea i make.
Hāʻawi kino
Ke hana o ka waiho ʻana i kou kino i ka noiʻi lapaʻau.
Puke hoʻomanaʻo
He puke kūikawā ʻo "A Book of Remembrance" i loaʻa ma nā hale kuni he nui e hoʻopaʻa ana i nā inoa o nā poʻe aloha i make.
Ke hoʻomoe
ʻO ke kau ʻana i ke kino o kekahi i make i loko o ka lua kupapaʻu, maʻamau i loko o ka pahu kupapaʻu a i ʻole ka pahu kupapaʻu.
Uku kanu
ʻO nā kumukūʻai e pili ana i ka hoʻopaʻa ʻana i kahi ʻāpana kanu a me ka hoʻomākaukau ʻana i kahi ilina ua kapa ʻia ʻo ia he mau uku kanu. Ua kapa pinepine ʻia kēia mau mea he mau uku hoʻolewa.
Kupapau
He wahi ilina kahi ʻāina nona kahi hui pilikino a ʻaha kūkā paha kahi i kanu ʻia ai nā kino a i ʻole ka lehu o ka poʻe i make.
ʻĀpana kanu
He ʻāpana ilina kahi ʻāina i koho ʻia i loko o kahi ilina kahi e hoʻomoe ʻia ai ka poʻe aloha.
Kahi kanu
He ʻāpana ʻāina i hoʻohana ʻia no ke kanu ʻana, i kapa ʻia hoʻi he ʻāpana kanu.
C
Pahu
He pahu huinahā e paʻa ana i ke kino o kekahi i make. Hana pinepine ʻia ia mai ka lāʻau, ka pepa pahu a i ʻole ka wicker.
ʻO Catafalque
He kū a paepae paha, i kekahi manawa i hoʻonani ʻia, kahi e kau ʻia ai kahi pahu kupapaʻu a pahu paha i ka wā o kahi lawelawe hoʻolewa a nānā ʻana paha.
Hoʻolauleʻa
He kanaka e kōkua i ka hoʻolālā ʻana i ke kaʻina o ka lawelawe a alakaʻi i kahi ʻaha hoʻolewa, ʻo ia hoʻi ke kahuna pule, ka mea hoʻolauleʻa kīwila, ka hoaaloha a i ʻole ka ʻohana o ka mea i make.
Hoʻolauleʻa ola
He ʻoihana hoʻolewa a hoʻomanaʻo paha i hoʻokele ʻole ʻia e kahi hoʻomana akā e kālele ana i ke ola o ka mea i make.
Ka hale kanu
He wahi ʻāina i hoʻohana ʻia no ke kanu ʻana kahi i kanu ʻia ai ka poʻe aloha, e hāʻawi ana i kahi e kipa aku ai, e noʻonoʻo ai, a e hōʻike i ko lākou mahalo.
Palapala hōʻoia no ke kanu ʻana a i ʻole ke kuni ʻana
He palapala hōʻoia manuahi i hoʻopuka ʻia e ke kākau inoa ma hope o ke kākau inoa ʻia ʻana o ka make ʻana o kekahi - ʻaʻole e huikau me ka palapala make a i ʻole ka palapala lapaʻau no ke kumu o ka make. He koi kānāwai ia ma mua o ke kanu ʻia ʻana a puhi ʻia paha o ke kanaka.
Hale pule hoʻomaha
He lumi i loko o ka hale hoʻolewa kahi e hiki ai i nā kānaka ke ʻike i ke kino o kā lākou mea aloha.
Halepule
He pā hale kupapaʻu kahi ilina e pili ana i kahi halepule Karistiano.
ʻO Kolake
He pahu e paʻa ai ke kino o kekahi i make. ʻO ke ʻano o ka pahu kupapaʻu, ʻo ia hoʻi, ʻoi aku ka laulā ma kekahi ʻaoʻao.
Hoʻopaʻa
ʻO ke kauoha e pili ana i nā ʻōlelo hope loa i ʻōlelo ʻia ma mua o ka hoʻohaʻahaʻa mālie ʻia ʻana o ke kino o ka mea i make i loko o ka lua kupapaʻu no ke kanu ʻana a i ʻole ka neʻe ʻana i ke keʻena puhi. Hiki ke hana ʻia ma ka hopena o ka lawelawe hoʻolewa, ma ka ʻaoʻao o ka lua kupapaʻu no ke kanu ʻana, a i ʻole ma ka hale pule o ka hale puhi no ke puhi ʻana.
Leka hoʻomākeʻaka
Hōʻike kahi leka hoʻomākeʻaka i ke aloha a me ke kākoʻo nui i ka poʻe e ʻeha nei i ka nalowale, ʻo ia hoʻi o kahi mea aloha. He leka i kākau ʻia no ka hōʻoluʻolu i ka wā paʻakikī.
Kākau
Ua koho ʻia nā Coroner i nā luna e noiʻi i nā make i ka wā i maopopo ʻole ai ke kumu, kūlohelohe ʻole, i hana ʻia i loko o ka hale paʻahao, pili i kahi kanaka i ʻike ʻole ʻia, a i ʻole nele i kahi palapala lapaʻau. ʻO kā lākou kuleana ke hoʻoholo i ke ʻano, ka manawa, a me kahi o ka make no nā moʻolelo kūhelu a hāʻawi i nā pane i ka ʻohana i hoʻonele ʻia.
Koena kuni
ʻO nā koena i puhi ʻia, i kapa ʻia he lehu kanaka, ʻo ia nā koena kino i koe ma hope o ke hana ʻia ʻana o ke kino o ke kanaka i make i ke ahi.
ʻO Cremation
ʻO kēia ka manawa e waiho ʻia ai ke kino, i loko o kahi pahu kupapaʻu, i loko o kahi keʻena kūikawā, i kapa ʻia he cremator. Ma hope o ke kuni ʻana, hiki iā ʻoe a i ʻole kāu luna hoʻolewa ke hōʻiliʻili i nā koena, e like kēia me ka pauka a e waiho ʻia i loko o kahi pahu a i ʻole ka pahu.
Hale Kupapaʻu
He lumi a hale paha kahi e puhi ʻia ai ke kino o kahi mea aloha.
D
Palapala make
He palapala hōʻoia kūhelu, i ʻae ʻia e ke Keʻena Kakau Inoa, e hōʻoia ana ua make kekahi kanaka. ʻAʻole e huikau me ka palapala hōʻoia no ke kanu ʻana a i ʻole ke kuni ʻana, a i ʻole ka palapala hōʻoia lapaʻau no ke kumu o ka make.
Hoʻolaha make
He leka hoʻomaopopo, i loaʻa pinepine ʻia ma ka nūpepa (a i ʻole i kēia manawa ma ka pūnaewele), e hoʻolaha ana i ka make ʻana o ke kanaka a me nā ʻike koʻikoʻi e like me ka manawa, ka lā a me ka wahi o ko lākou hoʻolewa.
Kuʻi Pololei ʻia
He puhi ʻana me ka ʻole o ka lawelawe, ka poʻe kanikau a i ʻole ka ʻaha hoʻomana. E ʻike hou aku He aha ka Cremation Pololei?
Nā hoʻolilo kālā
Nā lawelawe ʻaoʻao ʻekolu i uku ʻia e kahi luna hoʻolewa ma ka inoa o ka ʻohana i hoʻonele ʻia, e like me nā uku hale kuni, ka hoʻolimalima wahi, ka ʻai ʻana, a me nā pua.
E
Hoʻolewa aloha kaiapuni
He hoʻolewa e noʻonoʻo ana i nā hopena o ke kaiapuni, a e kālele ana i ka hana ʻana i kahi kapuaʻi kalapona liʻiliʻi a ʻaʻole paha. Loaʻa paha iā ia kahi pahu kupapaʻu biodegradable a eco paha, nā kaʻa liʻiliʻi, ʻaʻohe pōhaku poʻo a i ʻole kahi māka kino, a hana ʻia ma kahi ʻōmaʻomaʻo kūlohelohe ʻo ia hoʻi ka ululāʻau.
Hoʻopili ʻana
ʻO ke kaʻina hana o ka hoʻohana ʻana i nā hoʻonā kūikawā e mālama i ke kino ma o ka hoʻopaneʻe ʻana i nā hopena kūlohelohe o ka make.
Hawaii
Nā mea a pau a ke kanaka i ka wā e make ai: ke kālā, ka waiwai, nā ʻāpana, nā mahele, nā mea pono, ka ʻāina, nā kālā ma nā papahana penihana, a me nā kulekele ʻinikua ola.
Eulogy
He haʻiʻōlelo i hāʻawi ʻia e kekahi lālā o ka ʻohana, hoaaloha pili a mea hoʻolauleʻa paha i ka wā o kahi hoʻolewa.
Luna Hoʻokō (o ka Palapala Kauoha a i ʻole ka waiwai)
ʻO ke kanaka, i kapa inoa ʻia ma ka Palapala Kauoha, ka mea i koho ʻia e hoʻoponopono i ka waiwai o kekahi i make.
ʻEli ʻana
ʻO ka wehe ʻana i ke kino mai kona wahi i kanu mua ʻia. Hiki paha kēia no ka neʻe ʻana, a i ʻole inā e hoʻopiʻi nā hōʻike hou i ke kumu mua o ka make a pono kekahi autopsy ʻē aʻe.
F
Pilikino
He ʻano hana a lawelawe paha ka hoʻolewa i mālama ʻia ma hope koke iho o ka make ʻana o ke kanaka, e pili pinepine ana i nā hana kuʻuna a me nā loina e pili ana i ka moʻomeheu a i ʻole nā manaʻo hoʻomana o ka mea i make. ʻO ka maʻamau, pili kēia hanana i ke kanu ʻana a i ʻole ke kuni ʻana i ke kino o ka mea i make.
Luna hoʻolewa
ʻO ka luna hoʻolewa he kanaka nāna e mālama i nā hoʻonohonoho no ke kanu ʻana o ka mea i make e like me nā makemake o ka mea i make a me ko lākou ʻohana e kanikau ana. ʻO kā lākou mau kuleana maʻamau e pili ana i ka hoʻomākaukau ʻana i ke kino, ka hoʻonohonoho ʻana me nā hale pule a i ʻole nā hale kuni, ka lawelawe ʻana i nā pepa, ke kamaʻilio ʻana me nā mea lawelawe o waho, ka hoʻonohonoho ʻana i ka halihali hoʻolewa, a me ka hoʻokele ʻana i nā ʻano like ʻole o ke kaʻina hana hoʻolewa.
Ka uku no nā lilo hoʻolewa
He uku kākoʻo hoʻokahi no ka poʻe e loaʻa ana nā pono kūpono a pono ke kōkua i ka uhi ʻana i ke kumukūʻai o ka hoʻolewa o kahi mea aloha.
Hoʻolālā hoʻolewa
He papahana uku e hiki ai i nā kānaka ke uku mua no ko lākou hoʻolewa.
Kaʻina hoʻolewa
He huakaʻi hoʻolauleʻa o nā kaʻa, e halihali ana i ka pahu kupapaʻu a me ka ʻohana pili o ka mea i make, e holo mālie ana i kahi o ka hoʻolewa.
Hana hoʻolewa
Ua mālama ʻia ka ʻaha hoʻohanohano no ke ola o ka mea i make.
G
Ka hāʻawi ʻana i ka palapala hoʻāʻo
He palapala kūhelu e ʻae ana i ka mea hoʻokō o kahi Palapala Kauoha (a i ʻole ko lākou ʻelele ʻoihana) e hana me ka waiwai o ka mea i make.
Ka uhi lua kupapaʻu
He pahu kanu waho i hana ʻia e kākoʻo i ke kaumaha o ka lepo a puni ka pahu kupapaʻu i mea e pale ai i ka hiolo ʻana o ka lua kupapaʻu i ka hala ʻana o ka manawa.
Hōʻailona kupapaʻu
He mea i kau ʻia ma luna o ka lua kupapaʻu, ʻo ia hoʻi he papa hoʻomanaʻo, e kōkua i nā hoaaloha a me ka ʻohana e loaʻa kahi e kanu ai kā lākou mea aloha.
Pohaku kupapau
He pōhaku hōʻailona paʻa e kuhikuhi ana i kahi i kanu ʻia ai kekahi. Loaʻa pinepine iā ia ko lākou inoa, ka lā hānau a me ka lā make, a me kekahi mau huaʻōlelo.
Kanu ʻōmaʻomaʻo
He koho ʻē aʻe e pili ana i ke kaiapuni i nā kanu kuʻuna a me ke kuni ʻana. Hana pinepine ʻia ia ma nā wahi kanu kūlohelohe, a i ʻole nā wahi kanu ululāʻau i koho ʻia ma nā ilina nui.
H
Pōhaku poʻo
He māka paʻa e kuhikuhi ana i kahi i kanu ʻia ai kekahi. Loaʻa pinepine iā ia ko lākou inoa, ka lā hānau a me ka lā make, a me kekahi mau huaʻōlelo.
Pepeiao
He kaʻa i hana ʻia e hāpai i kahi pahu kupapaʻu a i ʻole ka pahu kupapaʻu i loko o kahi kaʻina hoʻolewa.
I
ʻAuhau hoʻoilina
He uku ʻauhau hoʻokahi i lawe ʻia mai ka waiwai o kekahi i make, inā ʻoi aku ka waiwai o kā lākou waiwai holoʻokoʻa ma mua o kahi paepae i kaupalena ʻia, i kēia manawa he £325,000.
kanu ʻana
Ke kaʻina hana o ke kanu ʻana i ke kino a i ʻole ka lehu.
kauoha ole
Inā make kekahi me ka waiho ʻole ʻana i kahi palapala kauoha, e lilo ko lākou waiwai i 'intestate' a na ka ʻaha e hoʻoholo i ka mea kūpono i kahi ʻāpana o ka hoʻoilina me ka hoʻohana ʻana i nā kānāwai intestacy.
K
Mea hoʻomanaʻo
He mea liʻiliʻi i mālama ʻia no ka hoʻomanaʻo ʻana i ka mea nāna i hāʻawi a i ʻole ka mea nona mua.
L
Nā leka hoʻokele
Inā ʻaʻohe Palapala Kauoha kūpono, hāʻawi kēia palapala kūhelu i ka ʻae kū kānāwai no ke kanaka e hana ma ke ʻano he luna hoʻomalu o ka waiwai o ka mea i make.
M
Memorial
He mea kino, e like me kahi ʻāpana mea hoʻonani, kahi noho i kālai ʻia, kahi hōʻailona kupapaʻu, kahi pōhaku kupapaʻu, a i ʻole kahi lāʻau hoʻomanaʻo, i hoʻolaʻa ʻia no kekahi mea i make.
Hana hoʻomanaʻo
He ʻaha hoʻomanaʻo no ke ola o kekahi i make. He ʻokoʻa ia mai kahi hoʻolewa ma ka ʻoiaʻiʻo ʻaʻole i hele mai ke kino o ka mea i make.
Luna Hoʻopaʻa Moa
He kanaka nāna e mālama i ka mea i make a hoʻomākaukau i ke kino no ke kanu ʻana a i ʻole ke kuni ʻana.
ʻAuhau
ʻO ka lumi a hale paha kahi e mālama ʻia ai nā kino o ka poʻe i make, ma mua o ko lākou kanu ʻia ʻana a puhi ʻia ʻana paha.
N
ʻOhana pili loa
ʻO ka ʻohana pili loa e ola ana o kekahi, ʻo ka maʻamau he kāne a wahine paha a keiki paha.
O
ʻO ka pilikino
He hoʻolaha ākea no ka hala ʻana o kekahi, i loaʻa pinepine ʻia ma nā nūpepa, a me kahi moʻolelo pōkole e pili ana i ka mea i make.
Luna ʻoihana
He kanaka nāna e mālama i kahi ʻoihana hoʻolewa, e like me kahi ʻelele hoʻomana a mea hoʻolauleʻa paha.
Kauoha o ka lawelawe
He ʻike holoʻokoʻa o nā mea e hana ʻia ana ma ke kanu ʻana, e like me ka papa hana, me kahi obituary pōkole a me nā huaʻōlelo no nā pule, nā heluhelu a i ʻole nā himeni.
P
Mea lawe pahu
He kanaka nāna e hāpai a ukali paha i ka pahu kupapaʻu i kahi hoʻolewa, ʻo ia hoʻi he hoaaloha pili a ʻohana paha.
Kau-pou-laha
He hoʻokolokolo lapaʻau o ke kino e ʻike ai i ke kumu o ka make. Hana ʻia kēia e kahi mea nānā lapaʻau i kapa ʻia he pathologist.
Pili paha
ʻO ka Probate e pili ana i ke kaʻina hana o ka loaʻa ʻana o kahi palapala hoʻokō probate a i ʻole nā leka hoʻokele, e hāʻawi ana i ka luna hoʻokō (a i ʻole luna hoʻomalu inā ʻaʻohe palapala kauoha) me ka mana kū kānāwai e hoʻokele i ka waiwai o ka mea i make.
R
Keʻena hoʻopaʻa inoa
He keʻena aupuni kūloko kahi e hoʻopaʻa ʻia ai nā make, nā hānau ʻana, nā male ʻana a me nā pilina kīwila. Ua kapa ʻia hoʻi ia he keʻena hoʻopaʻa inoa.
Hoʻihoʻi ʻāina
ʻO ke kaʻina hana o ka lawe ʻana i ke kino o kekahi i make mai kekahi ʻāina a i kekahi ʻāina. He mea maʻamau kēia inā ua make kekahi ma nā ʻāina ʻē.
Holoi kuʻuna
ʻO ke kaʻina hana o ka ʻohana a me nā hoaaloha pili e holoi a hoʻaʻahu ana i ke kino o ka mea i make, e like me kekahi mau ʻano hana.
S
Nā mea ola
ʻO nā lālā o ka ʻohana i waiho ʻia e ka mea i make, e like me ke kāne a me ka wahine, ka hoa pili, nā keiki, a me nā moʻopuna.
U
Ka puhi ʻana i ke kino me ka nānā ʻole ʻia
He puhi ʻia ʻana o ke kino kupapaʻu i hana malū ʻia, me ka ʻole o nā hoaaloha a me ka ʻohana o ka mea i make.
Hoʻolewa me ka nānā ʻole ʻia
ʻO kēia kahi e hana malū ʻia ai ke kanu ʻana a i ʻole ka puhi ʻana i ke kino kupapaʻu, me ka ʻole o nā hoaaloha a me ka ʻohana o ka mea i make.
ka Undertaker
ʻO ke kanaka nāna e mālama i ke kino a me ka lawelawe hoʻolewa, i kapa pinepine ʻia ʻo ia ke alakaʻi hoʻolewa.
urn
He pahu kūikawā no ka lehu i puhi ʻia.
V
Nānā
Ma ke ʻano o nā hoʻolewa, ʻo ia ke ʻano o ka nānā ʻana i ke kino o ka mea i make, maʻamau i loko o kahi hale kupapaʻu a hale pule paha.
W
Wake
He ʻaha kūkā no nā hoaaloha a me ka ʻohana o ka mea i make, ma hope o ka lawelawe hoʻolewa, kahi e hiki ai i ka poʻe kanikau ke noʻonoʻo hou i ke kanaka i make.
makemake
He palapala kānāwai e wehewehe ana i ka mea e hana ʻia i ka waiwai o ke kanaka ma hope o ko lākou make ʻana.